үзәк 1. сущ. 1) в разн. знач. центр әйләнә үзәге — центр круга әйләнү үзәге — физ. центр вращения космик тикшеренүләр үзәге — центр космических исследований сәүдә үзәге — торговый центр өлкә үзәге — областной центр үзәктән килгән комиссия — комиссия из центра сулыш алу үзәге — дыхательный центр 2) центр, ядро (земного шара, растительной и живой клетки) 3) прям.; перен. сердцевина, стержень агач кәүсәсенең үзәге — стержень (сердцевина) ствола дерева алма үзәге — серцевина яблока вакыйгаларның үзәге — сердцевина событий 4) перен. центр, средоточие, фокус театр игътибар үзәгендә түгел — театр не в фокусе внимания 5) перен. душа, сердце үзәк өзелә — сердце разрывается үзеңнеке үзәктә, кешенеке кештәктә — к телу (букв. своё в сердце, чужое под мышкой) 2. прил. 1) центральный үзәк аллея — центральная аллея үзәк телеграф — центральный телеграф 2) перен. центральный, главный, основной, стержневой үзәк рольләр — главные роли үзәк мәсьәләләр — центральные (основные) вопросы үзәк проблема — стержневая проблема үзәк вакыйгалар — центральные события 3) сердцевинный, стержневой, основной карлыган куагының үзәк тамыры — стержневой (основной) корень куста смородины агачтагы үзәк чәчелмәсе — сердцевинный луч дерева • - үзәк нокта - үзәк нурлар - үзәк һөҗүмче - үзәккә җыю - үзәккә омтылучы - үзәктән куу көче •• үзәк өзелү — убиваться (о ком, чём-л.) страдать үзәккә үтәрлек — пронзительный, пронизывающий (о ветре) үзәкне өзү — сильно действовать; раздирать душу - үзәк өзгеч - үзәккә үтү
Ш. Н. Асылгараев, Ф. А. Ганиев, М. З. Закиев, К. М. Миннуллин, Д. Б. Рамазанова 2007: Татарско-русский словарь; Институт языка, литературы и искусства им. Г. Ибрагимова; Kazan. (2 volumes, 726 + 728 pages, ~56000 entries)